Адамға күніне қанша кальций қажет?
Кальций - адам ағзасының супер элементі.
Біз оның сау сүйектер мен тістер үшін қажет екенін білеміз. Бірақ кальций біздің ағзамызда басқа қандай маңызды функцияларды орындайды?
Біздің денеміздегі кальцийдің 90% - дан астамы сүйектерде шоғырланған, бірақ оны қан плазмасында да, жасушааралық сұйықтықтан да табуға болады. D дәруменімен бірге ол сүйек тінінің дұрыс қалыптасуына жауап береді.2
-
бұлшықеттің жиырылуы;
-
жүйке импульстарының берілуі;
-
қанның ұюын сақтау;
-
нейромедиаторлар мен гормондардың синтезіне қатысу;
-
жүрек соғу жиілігін реттеу;
-
метаболикалық процестердің қалыпты ағымы;
-
иммундық жүйенің дұрыс жұмысы.
Біздің ағзамыздағы кальций тағы не үшін жауап береді?
Адамға күніне қанша кальций қажет?
Өмірдің әртүрлі кезеңдерінде адамға кальцийдің әртүрлі мөлшері қажет, баланың қажеттіліктері ересек адамның қажеттіліктерінен ерекшеленеді:
-
1 жылдан 2 жылға дейін — тәулігіне 800 мг;
-
3 жастан 6 жасқа дейін — 900 мг;
-
7 жастан 10 жасқа дейін — 1100 мг;
-
11 жастан 17 жасқа дейін — 1200 мг;
-
65 жасқа дейінгі ересектерге — 1000 мг;
-
51 жастан бастап әйелдерге — 1200 мг;
-
51 жастан бастап ер адамдарға — 1000 мг;
-
жүкті әйелдерге — 1300 мг;
-
емшек сүтімен емізетін әйелдерге — 1400 мг.1
Күнделікті кальцийдің жеткілікті мөлшерін қалай алуға болады?
Емшек сүтін еметін нәрестелер кальцийді ана сүтімен, ал егде жастағы адамдар тамақпен алады. Кальций ішекке сіңеді, содан кейін қан арқылы тіндерге таралады. Кальцийдің түсуіне және сіңуіне асқазан-ішек жолдарының күйі әсер етеді.
-
сүт өнімдері: сүт, кілегей, айран, сүзбе, йогурт, ірімшік;
-
жұмыртқа;
-
балық және теңіз өнімдері. Әсіресе албырт балық кальцийге бай, сонымен қатар шпроттар мен сардиналар;
-
бұршақ дақылдары, әсіресе соя, үрме бұршақ және ноқат;
-
жаңғақтар, кептірілген жемістер. Бадамда, күнбағыс тұқымында, кептірілген інжірде кальций көп;
-
жемістер. Бұл пайдалы элементтің көп бөлігі құрмада кездеседі;
-
көк шөптер. Кальцийдің көзі пияз, шпинат, аскөк және ақжелкен болуы мүмкін.3
Қандай тағамдардың құрамында кальций жеткілікті болады?
Қызықты факт: Барлық сүт өнімдері арасындағы кальцийдің абсолютті көшбасшысы - пармезан ірімшігі. 100 г өнімде 1300 мг кальций бар, бұл күнделікті мөлшерден көп. Сонымен қатар, оның құрамында ақуыз көп (100 г өнімге 38 г) және 0,95 мкг D дәрумені.
Өсімдік көздері арасындағы кальций мөлшері бойынша көшбасшы - күнжіт. Бұл тұқымның 100 г құрамында 780 мг кальций және 17,7 г ақуыз бар.
Кальций жетіспеушілігі (сонымен қатар артық болуы) ауыр аурулардың дамуына әкелуі мүмкін, мысалы, остеопороз, шаш пен тырнақтың өсуінің бұзылуы, жүйке - бұлшықет белсенділігінің төмендеуі.
Ағзадағы кальций жетіспеушілігінің кейбір белгілері:
1. Саусақтар мен бармақтардың ұюы;
2. Бұлшықет спазмы;
3. Тәбеттің төмендеуі;
4. Жүрек соғуының бұзылуы;
5. Жадтың ішінара жоғалуы;
6. Баяулық, ұйқышылдық.
Өкінішке орай, біз күн сайын жеткілікті кальций алу үшін рационымызды теңестіре алмаймыз.
Ағзадағы кальцийдің жеткілікті мөлшерін сақтаудың ең ыңғайлы әдісі - кальцийді қалыпты сіңіру үшін қажет Д дәрумені бар кальций препараттарын қабылдау.
Мұндай препараттар - Кальций-Д3 Никомед және Кальций - Д3 Никомед Форте.
Бұл апельсин, жалбыз, құлпынай-қарбыз және лимон дәмі бар шайнайтын таблетка түріндегі дәрі. Олар сумен жұтуды қажет етпейді, бұл оларды қабылдауды өте ыңғайлы етеді.
Кальций-Д3 Никомедтің бір таблеткасында 500 мг кальций және 200 МЕ Д3 дәрумені бар, Фортта Д3 витаминінің қос дозасы бар. Бұл ағзадағы кальцийдің тәуліктік мөлшерін толықтыруға мүмкіндік береді.4
Есіңізде болсын, егер денсаулыққа қатысты проблемалар туындаса,
міндетті түрде дәрігермен кеңесу керек.
Әдебиет
- Таранушенко Т. Е., Киселева Н. Г. Балалардағы кальций тапшылығының алдын алу. РМЖ. Медициналық шолу. 2020.
- Студеникин В. М., Курбайтаева Э. М. Кальциопениялық күйлер және оларды түзету. «Емдеуші дәрігер» журналы. 2010.
- Қандай тағамдарда кальций бар: табиғи көздер. Жүгінген күні: 26.09.2023.
- Кальций-Д₃ Никомед препаратын медициналық қолдану жөніндегі нұсқаулық.