Жасөспірімдер үшін кальцийдің маңызы

Жасөспірім жас - бұл ағзаның тез өсіп, дамитын кезеңі. Дене өлшемі өзгереді, өсуі күрт артады, дененің барлық жүйелері арнайы режимде жұмыс істейді. Әдетте қарқынды өсу қыздарда шамамен 12 жаста, ал ұлдарда шамамен 14 жаста болады.

Осы уақытта ағза үйлесімді және сау даму үшін пайдалы заттарға, дәрумендерге, микро және макроэлементтерге - "құрылыс материалдарына" ерекше қажеттілікті сезінеді.

Кальций жасөспірімдердің денсаулығы үшін ерекше маңызға ие, өйткені өмірдің осы кезеңінде қаңқа өлшемі тез өседі, ал бұл элемент бұлшықеттердің, тістердің, жүйке жүйесінің және басқа органдардың саулығы үшін де маңызды. Бұл сүйектерге тығыздық пен беріктік береді. Егер тамақтану идеалдан алыс болса және кальцийдің қосымша көздері болмаса, жасөспірім оның жетіспеушілігінен зардап шегуі мүмкін.^1, 2, 3

Жасөспірімдерде кальций жетіспеушілігі қалай көрінеді? Симптомдар әртүрлі болуы мүмкін, бірақ келесі белгілерге ерекше назар аударған жөн:

сүйектің сынғыштығы, жиі сыну, өсудің жеткіліксіздігі;
жүйке-бұлшықет көріністері: шаншу сезімі, дененің жыбырлау, құрысулар;
тахикардия, жүрек соғысының бұзылуы;
жүрек айну, құсу, диарея;
терінің оған тән емес бозаруы, оның құрғауы, тырнақтар мен шаштың сынғыштығы;
жиі бас айналу, қозғыштықтың жоғарылауы, нашар ұйқы, есте сақтау қабілетінің бұзылуы.

Бұл белгілердің кейбіреулері ағзаны қайта құру процесіне қатысты болуы мүмкін екендігі түсінікті, дегенмен дәрігермен уақытында кеңесіп, тексеруден өткен дұрыс. Жасөспірім кезінде өсіп келе жатқан ағзаны барлық қажетті элементтермен қанықтыру өте маңызды.^3, 4

Жасөспірімге қанша кальций қажет?

Зерттеу нәтижелеріне сәйкес, 5 пен 17 жас аралығындағы балалардың шамамен 10% - ы тамақ өнімдерінен кальциймен толық қамтамасыз етілген.²

Жасына байланысты кальцийді тұтынудың халықаралық нормалары бар:

1-2 жыл — тәулігіне 800 мг;
3-6 жас — 900 мг;
7-10 жас — 1100 мг;
10-17 жас — 1200 мг;
17 жастан асқан — 1000 мг.

Айта кету керек – жасөспірімдер ересектерге қарағанда дененің өсуі мен дамуы үшін кальцийді көбірек қажет етеді, сондықтан осы жаста оның қажетті мөлшерін қамтамасыз ету өте маңызды.⁵

Кальций тапшылығын қалай толтыруға болады?

Ең алдымен, тамақтануды түзету қажет. Жасөспірімдер фаст-фуд жейді деген жалпы стереотип бар. Өкінішке орай, ол негізделген. Кәмпиттер, пиццалар, орамдар, гамбургерлер мен тағамдар жасөспірімдерді жарқын дәмімен ғана емес, сонымен қатар пайдалы тағаммен салыстырғанда қол жетімділігімен де қызықтырады.⁷

Сондықтан ата-аналардың жасөспірімнің тамақтануына деген көзқарасы өте маңызды. Үйде пайдалы тағамдардың алуан түрлілігі баланың толық дамуы мен өсуінің маңызды факторы болып табылады.

Кальцийге бай тағамдар қол жетімді және әртүрлі:

сүт өнімдері: сүт, кілегей, айран, сүзбе, йогурт, ірімшік;
жұмыртқа;
балық және теңіз өнімдері. Албырт балық әсіресе кальцийге бай, сонымен қатар шпроттар мен сардиналар;
бұршақ дақылдары, әсіресе соя, үрме бұршақ және ноқат;
жаңғақтар, кептірілген жемістер. Бадамда, күнбағыс тұқымында, кептірілген інжірде кальций көп;
жемістер. Бұл пайдалы элементтің көп бөлігі құрмада кездеседі;
көк шөп. Кальцийдің көзі пияз, шпинат, аскөк және ақжелкен болуы мүмкін.^1, 3

Егер жасөспірім тамақтан кальцийді жеткіліксіз алса, кальций препараттары оның ағзадағы деңгейін қолдауға көмектеседі. Олардың құрамында D дәрумені де болуы маңызды, ол кальцийді ағзаға сіңіру үшін қажет.

Бұл түрдегі препараттарға Кальций-Д3 Никомед жатады. Бұл құрамында кальций (тәуліктік дозада 1000 мг) және D3 дәрумені (тәуліктік дозада 400 ХБ) бар құрал.

Оны күніне екі рет қабылдауға болады – бұл апельсин, жалбыз, құлпынай және қарбыздың дәмі бар сумен жұтудың қажеті жоқ шайнайтын таблеткалар.⁶

Есіңізде болсын, дәрігермен уақытында кеңесіп, тексеруден өту маңызды, әсіресе егер сізді қандай да бір симптомдар алаңдатса.